Shelf Life คืออะไร? ทำไมอายุการเก็บรักษาจึงสำคัญต่อธุรกิจอาหาร
ลองนึกภาพว่าวัตถุดิบล็อตใหญ่ที่สั่งเข้ามาต้องถูกทิ้งทั้งหมด นั่นเป็นเพราะหมดอายุหรือเสื่อมสภาพก่อนจะถูกนำไปใช้งาน นี่คือปัญหาที่ผู้ประกอบการธุรกิจอาหารและอุตสาหกรรมอาหารทั้งหลายต้องเผชิญ และต้นตอของปัญหานี้มักมาจากสิ่งเราคุ้นเคยกันดีอย่างตัวเลขวันหมดอายุบนบรรจุภัณฑ์หรือ “อายุการเก็บรักษา (Shelf Life)” ของวัตถุดิบหรือสินค้านั่นเอง
“Shelf Life” เป็นอีกหนึ่งปัจจัยที่ส่งผลต่อคุณภาพของสินค้า ความปลอดภัยของผู้บริโภค รวมถึงต้นทุนของธุรกิจอีกด้วย เพราะสิ่งนี้เองจะช่วยให้คุณสามารถเลือกใช้วัตถุดิบในการผลิตสินค้าได้อย่างเหมาะสม วางแผนการจัดซื้อวัตถุดิบได้อย่างเป็นระบบ ตลอดจนช่วยลดการสูญเสียวัตถุดิบที่หมดอายุหรือเกิดค้างสต็อกไว้นานได้
อายุการเก็บรักษา (Shelf Life) คืออะไร?
“อายุการเก็บรักษา” หรือ “Shelf Life” คือ ระยะเวลาที่วัตถุดิบหรือผลิตภัณฑ์อาหารคงคุณภาพ สี กลิ่น รสชาติ เนื้อสัมผัส ความสดใหม่ ความปลอดภัยของอาหาร และคุณค่าทางโภชนาการในระดับที่ยอมรับได้อยู่ในบรรจุภัณฑ์ภายใต้สภาวะการเก็บรักษาที่เหมาะสมตามที่ผู้ผลิตกำหนดไว้ นับตั้งแต่วันที่ผลิตหรือแปรรูป จนถึงวันที่สินค้าเริ่มเสื่อมสภาพจนไม่เหมาะสำหรับการบริโภคหรือนำไปใช้งานต่อ
ซึ่งอายุการเก็บรักษาของสินค้าแต่ละประเภทมีความแตกต่างกันขึ้นอยู่กับชนิดของวัตถุดิบ กระบวนการผลิต วิธีการแปรรูป บรรจุภัณฑ์ อุณหภูมิในการจัดเก็บ รวมถึงระหว่างการขนส่ง โดยยังคงเป็นช่วงเวลาที่อาหารยังมีคุณภาพดีเยี่ยมที่สุดนั่นเอง
โดยมีเกณฑ์ที่ใช้กำหนดอายุการเก็บรักษาของอาหาร ดังนี้
- การเปลี่ยนแปลงทางเคมี
- การเปลี่ยนแปลงทางประสาทสัมผัส
- การเปลี่ยนแปลงทางจุลินทรีย์
- กฎระเบียบแนวทางปฏิบัติที่เกี่ยวกับ Food Safety
อ่านเพิ่มเติมเรื่อง: รอบรู้เรื่อง Food Safety สิ่งสำคัญที่โรงงานผลิตอาหารต้องใส่ใจ
Shelf Life ส่งผลต่อการจัดการวัตถุดิบอย่างไร?
- ลดความเสี่ยงจากการสั่งซื้อวัตถุดิบมากเกินไปจนหมดอายุก่อนใช้งาน
- ควบคุมคุณภาพและความปลอดภัยของอาหารก่อนนำไปผลิต
- บริหารคลังวัตถุดิบด้วยระบบ First In First Out (FIFO) หรือ First Expired First Out (FEFO)
- ลดปริมาณการสูญเสียอาหารหรือวัตถุดิบ (Food Loss) ที่ต้องทิ้งเนื่องจากเสื่อมสภาพก่อนใช้งาน
- ลดต้นทุนแฝงจากวัตถุดิบเสื่อมสภาพหรือหมดอายุก่อนถูกนำไปใช้งานจริง
บทความแนะนำที่น่าสนใจ: Food Waste vs Food Loss ต่างกันอย่างไร? ทำไมธุรกิจอาหารยุคใหม่ต้องใส่ใจ
ปัจจัยอะไรที่ทำให้อาหารเสื่อมคุณภาพก่อน Shelf Life?
- สินค้า: ลักษณะของอาหารแต่ละชนิดส่งผลโดยตรงต่ออายุการเก็บรักษา เนื่องจากสาเหตุการเสื่อมคุณภาพของสินค้าแตกต่างกัน ดังนั้นการกำหนด Shelf Life จึงต้องอาศัยการทดสอบคุณภาพขององค์ประกอบในสินค้า ทั้งด้านรสชาติ กลิ่น สี และเนื้อสัมผัส เพื่อประเมินว่าอาหารยังอยู่ในระดับที่ยอมรับได้
- บรรจุภัณฑ์: บรรจุภัณฑ์เป็นปัจจัยสำคัญที่ช่วยปกป้องอาหารจากความชื้น ออกซิเจน แสง และสิ่งปนเปื้อน ซึ่งล้วนเป็นสาเหตุที่ทำให้อาหารเสื่อมคุณภาพก่อนกำหนด ดังนั้นควรเลือกใช้วัสดุบรรจุภัณฑ์ที่เหมาะสมกับประเภทของอาหาร เพื่อยืดอายุการเก็บรักษาและรักษาคุณภาพของสินค้าได้ดียิ่งขึ้น
- สิ่งแวดล้อม: แม้วัตถุดิบหรืออาหารจะผลิตและบรรจุอย่างมีมาตรฐาน แต่หากการจัดเก็บและการขนส่งในสภาพแวดล้อมที่ไม่เหมาะสม ก็อาจทำให้ Shelf Life สั้นลงได้ ซึ่งปัจจัยสำคัญ ได้แก่ อุณหภูมิ ความชื้น การกระแทก และระยะเวลาในการขนส่ง เป็นต้น
ธุรกิจอาหารควรบริหาร Shelf Life อย่างไรให้มีประสิทธิภาพ?
- บริหารสต็อกวัตถุดิบหรือคลังสินค้าด้วยระบบ FIFO หรือ FEFO เพื่อหมุนเวียนสินค้าอย่างเป็นระบบช่วยลดการสูญเสียวัตถุดิบและสินค้าที่ใกล้หมดอายุให้ถูกนำไปใช้งานหรือจำหน่ายก่อน
- เลือกใช้บรรจุภัณฑ์ที่เหมาะสม โดยมีคุณสมบัติป้องกันความชื้น อากาศ แสง หรือการปนเปื้อน เพื่อรักษาคุณภาพสินค้าและยืด Shelf Life ได้อย่างมีประสิทธิภาพ พร้อมทั้งป้องกันความเสียหายระหว่างการขนส่งและกระจายสินค้า
- ควบคุมอุณหภูมิและการจัดเก็บให้เหมาะสมตามประเภทสินค้า ควรมีการตรวจสอบอุณหภูมิของคลังสินค้า ห้องเย็น และระหว่างการขนส่งอย่างสม่ำเสมอ เพื่อให้สินค้าอยู่ในสภาพที่ดีที่สุดตลอดห่วงโซ่อุปทาน
- เลือกใช้วัตถุดิบที่มีอายุการเก็บรักษายาวนาน เพื่อเพิ่มความยืดหยุ่นในการบริหารจัดการ ลดความเสี่ยงจากความผันผวนของวัตถุดิบตามฤดูกาล โดยไม่ต้องพึ่งพาวัตถุดิบประเภทของสดเพียงอย่างเดียว เช่น ผักแช่แข็ง ผลไม้แช่แข็ง เป็นต้น
- ตรวจสอบคุณภาพและอายุการเก็บรักษาสม่ำเสมอ ควรมีการตรวจสอบคุณภาพของวัตถุดิบและผลิตภัณฑ์เป็นระยะ รวมถึงติดตามวันผลิตและวันหมดอายุผ่านระบบบริหารสต็อก เพื่อให้สามารถวางแผนการใช้งานและการจำหน่ายได้อย่างมีประสิทธิภาพ ลดความเสี่ยงจากสินค้าหมดอายุและของเสียในคลัง
ลดปัญหาวัตถุดิบของสดหมดอายุก่อนใช้งาน ด้วยผักแช่แข็ง ผลไม้แช่แข็ง “VEGGIE INDUSTRY”
การเลือกใช้ “ผักแช่แข็ง ผลไม้แช่แข็ง” เป็นอีกหนึ่งทางเลือกที่ช่วยแก้ปัญหาวัตถุดิบผักผลไม้สดเน่าเสียหรือเสื่อมสภาพก่อนนำไปใช้งานได้อย่างมีประสิทธิภาพ เนื่องจากวัตถุดิบจะถูกแช่แข็งอย่างรวดเร็วหลังการเก็บเกี่ยว ช่วยคงความสด สี รสชาติ และคุณค่าทางโภชนาการ พร้อมยืดอายุการเก็บรักษา (Shelf Life) ให้ยาวนานกว่าวัตถุดิบของสด ทำให้ผู้ประกอบการธุรกิจอาหารหรืออุตสาหกรรมอาหาร สามารถบริหารสต็อกวัตถุดิบได้สะดวก ลดความเสี่ยงจากการเน่าเสีย และควบคุมต้นทุนได้ดียิ่งขึ้น
“VEGGIE INDUSTRY” บริการจัดหาวัตถุดิบผักแช่แข็ง ผลไม้แช่แข็งตัดแต่งรูปทรงให้พร้อมใช้งานมากกว่า 100 ชนิด สำหรับการผลิตในธุรกิจและอุตสาหกรรมอาหาร ด้วย Shelf Life นานถึง 18 เดือน ช่วยให้สามารถวางแผนการสั่งซื้อและสำรองวัตถุดิบได้อย่างมั่นใจ รองรับการผลิตได้อย่างต่อเนื่องโดยไม่ต้องกังวลว่าวัตถุดิบจะหมดอายุก่อนใช้งาน
ดูรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่:
- 5 เหตุผลที่ควรใช้ผักแช่แข็งและผลไม้แช่แข็งในอุตสาหกรรมอาหาร จากบริการ Veggie Industry
- ผักแช่แข็ง ผลไม้แช่แข็ง Veggie Industry ช่วยแก้ปัญหาการใช้ผักสดในอุตสาหกรรมอาหารได้อย่างไร ?
- ลด Food Waste ในอุตสาหกรรมอาหารให้ได้ผล ด้วยผัก ผลไม้แช่แข็งจาก Cogistics
สามารถสอบถามเพิ่มเติมได้ที่ช่องทาง
Call: 02-328-6638
Line Official: @cogistics
Facebook: Cogistics Co., Ltd.
Email: salesorder@cogistics.co.th
แล้วมาร่วมเป็นส่วนหนึ่งกับเรา Cogistics เพื่อนคู่คิดธุรกิจอุตสาหกรรมอาหาร